Westalka (fr. La Vestale) – opera z muzyką Gaspare Spontiniego i librettem Victora-Josepha-Etienne'a de Jouy, wystawiona po raz pierwszy 15 grudnia 1807 w Paryżu.
Osoby Licyniusz, generał rzymski (Licinius, général romain) – tenor Cynna, dowódca legionu (Cinna, chef de légion) – tenor Arcykapłan (Le Souverain Pontife) – bas Szef Augurów (Le chef des aruspices) – bas Konsul (Un consul) – bas Julia, młoda westalka (Julia, jeune vestale) – sopran Wielka Westalka (La Grande Vestale) – mezzosopran
Treść Akcja opery toczy się w Rzymie, w III w. p.n.e.
Akt I Licyniusz, wróciwszy do Rzymu ze zwycięskiej wyprawy przeciw Gallom, dowiaduje się, że jego ukochana Julia została zmuszona przez ojca do zostania westalką. W czasie triumfu Julia wieńczy zwycięzcę, a on w sekrecie obiecuje jej, że ją porwie ze świątyni.
Akt II Licyniusz przybywa nocą do świątyni Westy. W czasie spotkania z ukochanym Julia zapomina o swoich obowiązkach i dopuszcza do zgaśnięcia świętego ognia. Licyniusz umyka na wiadomość, że jego zamiary zostały odkryte, a lud zbliża się do świątyni, by ukarać świętokradców. Julia zostaje wtrącona do więzienia, ale odmawia ujawnienia tożsamości ukochanego.
Akt III Licyniusz chce wybłagać u Arcykapłana łaskę dla Julii, a wobec niepowodzenia postanawia uwolnić ją siłą. Julia nie zdradza imienia ukochanego nawet zstępując do grobu. W czasie ceremonii pogrzebania świętokradczyni żywcem rozpętuje się burza, a pierwszy piorun zapala welon Julii złożony na ołtarzu Westy. Na ten znak bogów Julia zostaje uwolniona, zwolniona ze ślubów kapłanki i oddana Licyniuszowi za żonę.
Historia utworu Libretto Westalki zostało odrzucone przez Méhula, Boieldieu i Cherubiniego, de Jouy zaproponował je więc Spontiniemu, który zaakceptował projekt i w roku 1805 ukończył komponowanie muzyki. Westalka była jego pierwszym utworem przeznaczonym dla Opery Paryskiej, przez czas jakiś więc rewidował jeszcze i ulepszał partyturę. Prapremiera opery przyniosła wielki sukces. W głównych partiach wystąpili: Alexandrine-Caroline Branchu (Julia) i Étienne Lainé (Licyniusz). Westalka utrzymała się w repertuarze Opery Paryskiej wiele lat (setne przedstawienie miała w 1816, dwusetne w 1830), szybko dostała się też na inne sceny (1810 – Bruksela i Wiedeń, 1811 – Berlin i Neapol, 1821 – Warszawa, 1824 – mediolańska La Scala, 1844 – Drezno). Wersja neapolitańska, wystawiona w przekładzie włoskim zyskała dużą popularność; w drugiej połowie XIX w. i w XX w. była najczęściej wystawianą. Słynnymi wykonawczyniami partii Julii były m.in. Marie-Cornélie Falcon, Isabella Colbran, Rosa Ponselle, Maria Caniglia, Maria Callas, Régine Crespin, Leyla Gencer, Renata Scotto, Montserrat Caballé i Rajna Kabaiwanska. Wersja oryginalna (francuska) powróciła na scenę w 1993 r. w La Scali.
Nagrania Maria Callas (Julia), Franco Corelli (Licyniusz), Ebe Stignani (Wielka Westalka), dyr. Antonino Votto, 1954, nagranie na żywo Leyla Gencer, Robleto Merolla, Franca Mattiucci, dyr. Fernando Previtali, 1969, nagranie na żywo Rosalind Plowright, Francisco Araiza, Gisella Pasino, dyr. Gustav Kuhn, 1992, Orfeo Karen Huffstodt, Anthony Michaels-Moore, Denyce Graves, dyr. Riccardo Muti, 1993, Sony
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Opery w języku francuskim Kategoria:Opery XIX wieku