thumb|240px|Organy − główny przedmiot badań organoznawstwa Organoznawstwo − wyspecjalizowany dział instrumentoznawstwa oraz instrumentologii, którego przedmiotem badań są instrumenty organowe, a w szczególności organy.
Potrzeba istnienia osobnego działu dla tego instrumentu wzięła się z szerokiej różnorodności w poszczególnych elementach budowy tej grupy instrumentów (przede wszystkim w różnicach w budowie traktury czy też różnego rodzaju piszczałek i ich walorów brzmieniowych), a także z bardzo długiej − w porównaniu do innych instrumentów − i zmiennej historii organów − głównego przedmiotu badań.
W organoznawstwie łączy się wiele różnych dziedzin i zagadnień nauki − od czysto technicznych − jak akustyka, inżynieria mechaniczna, wytrzymałość materiałów i materiałoznawstwo elementów drewnianych i metalowych, czy też współcześnie nawet elektronika − skończywszy na zagadnieniach humanistycznych i dotyczących sztuki − jak malarstwo, rzeźba, historia sztuki, konserwacja zabytków.
Organoznawstwo jako przedmiot Organoznawstwo, jako osobny przedmiot, znajduje się w programach nauczania diecezjalnych szkół organistowskich, niektórych szkół muzycznych II stopnia (na wydziale instrumentalnym dla specjalności organy), oraz jako przedmiot na studiach wyższych − na uniwersytetach dla kierunków muzykologia, uczelniach muzycznych dla kierunków instrumentalistyka o specjalności organy.
Zakres badań i nauczania thumb|240px|Budowa piszczałki − istotne zagadnienie w akustyce i brzmieniu Zakres badań i nauczania organoznawstwa jest szeroki i zróżnicowany, zarówno pod względem teoretycznym jak i praktycznym, w dużym stopniu zależny od ośrodka akademickiego. Do najczęściej spotykanych zagadnień należą: historia, w tym historia prospektu organowego budowa i konstrukcja, w tym budowa i działanie fisharmonii, tradycja i specyfika budowy instrumentu w różnych ośrodkach muzycznych na świecie, akustyka instrumentu: wpływ otoczenia − zagadnienia z akustyki budowli, wpływ elementów konstrukcyjnych − budowa i intonacja piszczałek, umiejętności teoretyczno-praktyczne: zasady strojenia − przede wszystkim głosów językowych − i usuwania usterek, pielęgnacja i problematyka ochrony instrumentów zabytkowych.
Zobacz też organmistrz portatyw pozytyw
Przypisy
Bibliografia J. Erdman: Organy. Poradnik dla użytkowników, Warszawa 1989 J. Gołos: Organoznawstwo historyczne, Wydawnictwo Akademii Muzycznej, Warszawa 2004, J. Gołos: Polskie organy i muzyka organowa, Warszawa 1972
Kategoria:Historia techniki Kategoria:Instrumentoznawstwo