Czesław Chowaniec (ur. 29 czerwca 1899 w Stanisławowie, zm. 22 marca 1968 w Paryżu) – polski historyk i bibliotekarz.
Życiorys Był synem Stanisława (1862–1910, właściciel drukarni w Stanisławowie) i SabinyPostać Czesława Chowańca na tle epoki W: Chowaniec Czesław. Historia twierdzy stanisławowskiej (1662–1812), redakcja naukowa Myrosław Wołoszczuk, Norbert Mika, Zenowij Fedunkiw. Iwano-Frankiwsk 2018, s. 4 oraz bratem Tadeusza (1897–1940, ofiara zbrodni katyńskiej, zamordowany z tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej, Władysława (współwłaściciel drukarni w Stanisławowie od 1922 do 1939), Wacława (1887–1985, prawnik, poseł na Sejm RP).
Studiował na Uniwersytecie Jagiellońskim, doktorat w 1925. Od 1931 pracował w bibliotece Polskiej w Paryżu, od 1933 kustosz, od 1956 kierownik, od 1964 dyrektor. Od 1935 wykładowca w Centre d'Etudes Polonaises de Paris przy bibliotece Polskiej. Wykładał też w Sekcji Polskiej w Centre d'Etudes Slaves.
Był sekretarzem generalnym Towarzystwa Historyczno-Literackiego w Paryżu, członkiem Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie.
Działalność naukowa Chowańca koncentrowańa się wokół przeszłości jego rodzinnego miasta – Stanisławowa. W 2018 została wydana książka jego autorstwa Historia twierdzy stanisławowskiej (1662-1812), której maszynopis i rękopis znaleziono w Bibliotece Polskiej w Paryżu. Praca ta jest cennym źródłem historycznym o tym regionie.
Zmarł 22 marca 1968 w Paryżu i został pochowany na polskim cmentarzu w MontmorencyCmentarz polski w Montmorency, oprac. J. Skowronek, A. Bochenek, M. Cichowski oraz K. Filipow, Warszawa 1986, s. 134.
Ordery i odznaczenia Złoty Krzyż Zasługi (9 listopada 1932) „za zasługi na polu współpracy intelektualnej polsko-francuskiej”.
Wybrane publikacje Poglądy polityczne rokoszan (1606–1607) wobec doktryn monarchomachów francuskich, Kraków: nakład autora 1925. Z dziejów polityki Jana III na Bliskim Wschodzie 1683–1686, Lwów: Towarzystwo Historyczne 1926. Ormianie w Stanisławowie w XVII i XVIII wieku, Stanisławów 1928. Miron Costin en Pologne : contributions a l'année 1684–5, Cluj: „Cartea Românească” 1931. Wyprawa Sobieskiego do Mołdawji w 1686 r., Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne 1932. Z lwowskich autografów Bibljoteki Polskiej w Paryżu, Lwów: Towarzystwo Miłośników Przeszłości Lwowa 1932. Powstanie listopadowe w dokumentach i pamiątkach Biblioteki Polskiej w Paryżu, wystawę i katalog oprac. Czesław Chowaniec, Irena Gałęzowska przy współpracy personelu Instytutu Historycznego im. Gen. Sikorskiego w Londynie, London: Instytut Historyczny im. Gen. Sikorskiego 1952. La Pologne, les Etats baltiques et l'Europe, Milano: Marzorati Editore 1953. Une carte militaire polonaise au XVII siècle : (les origines de la carte de l'Ukraine dressée par Guillaume le Vasseur de Beauplan), Mâcon 1954. The first geographical map of Bernard Wapowski, Leiden: E. J. Brill 1955. Podstawy ideowe Biblioteki Polskiej w Paryżu, Paryż: Towarzystwo Historyczno-Literackie 1956. Les origines d'une Fondation Charles Sienkiewicz et son oeuvre la Bibliotheque Polonaise de Paris, Paris: Biblioteka Polska 1960. La question polonaise 1796–1921 : (historique, facteurs, problèmes), Milano: Marzorati 1963. Biblioteka Polska w Paryżu. Pomnik naszego tysiąclecia : [odczyt wygłoszony na wiosnę 1965 w ośrodkach Emigracji polskiej we Francji], Paris: PTH-L 1966. Historia twierdzy stanisławowskiej (1662–1812), redakcja naukowa Myrosław Wołoszczuk, Norbert Mika, Zenowij Fedunkiw, wyd. Centrum Kultury Polskiej i Dialogu Europejskiego, Iwano-Frankiwsk 2018,
Przypisy
Bibliografia Halina Winnicka: Chowaniec Czesław. W: Słownik historyków polskich, red. Maria Prosińska-Jackl. Warszawa, 1994, s. 81. Rafał Stobiecki, Klio na wygnaniu.z dziejów polskiej historiografii na uchodźstwie w wielkiej brytanii po 1945 roku, Poznań: Wydawnictwo Poznańskie 2005. Polskie Towarzystwo Naukowe na Ojczyźnie Maria Pawłowiczowa. Drukarnia Chowańców w Stanisławowie na tle rozwoju typografii w Stanisławowie. „Pumblikacje. Stanisławów”.
Kategoria:Absolwenci Wydziału Filozoficzno-Historycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie Kategoria:Ludzie urodzeni w Stanisławowie Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pochowani na cmentarzu w Montmorency Kategoria:Polonia w Paryżu Kategoria:Polscy bibliotekarze Kategoria:Polscy historycy emigracyjni Kategoria:Urodzeni w 1899 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Polskiego Uniwersytetu na Obczyźnie Kategoria:Zmarli w 1968