Angela Isadora Duncan (ur. 26 maja 1877 lub 27 maja 1878Zapisy urzędowe dotyczące jej urodzenia nie zachowały się: zostały zniszczone podczas trzęsienia ziemi w San Francisco w 1906. w San Francisco, zm. 14 września 1927 w Nicei) – amerykańska tancerka.
Kariera Nie studiowała tańca w sposób systematyczny, lecz stworzyła oryginalny, niepowtarzalny styl. Była pionierką tańca nowoczesnego. Widziała w tańcu wyraz wolnej myśli i radykalnie sprzeciwiała się ograniczeniom, jakie narzucał taniec klasyczny. Po przyjeździe do Paryża wywarła ogromny wpływ zarówno na całokształt przyszłej sztuki scenicznej, jak i na wygląd następnych pokoleń tancerzy. W rozwoju kariery wspierała ją Loie Fuller. Odrzuciła klasyczną białą paczkę (tutu), zrzuciła baletki, tańczyła przyodziana w grecką tunikę, boso i z rozpuszczonymi włosami, co było szokującą innowacją dla ówczesnej publiczności. Jako pierwsza pokazała się na scenie ubrana tylko w obcisły trykotAu Susan – Ballet and Modern Dance. Thames and Hudson, New York, 2002, s. 90, ..
Życie prywatne Była ateistką. Miała troje dzieci, jedno z reżyserem teatralnym Gordonem Craigiem, drugie z Parisem Singerem, synem właściciela fabryki maszyn do szycia Isaaca Singera. Trzecie dziecko, syn, zmarło zaraz po porodzie.
Jej życie prywatne obfitowało w skandale. Szczególnie głośny był wypadek jej dzieci (Deirdre i Patricka), podczas którego utopiły się w Sekwanie, co miało miejsce w 1913 roku. Dzieci przebywały w samochodzie z nianią. Kiedy samochód wjeżdżał na wzgórze, silnik nagle przestał pracować. Kierowca opuścił samochód, zapomniał jednak zaciągnąć hamulec. Samochód stoczył się po skarpie do rzeki. Dzieci i niania utopiły się. Po stracie dzieci Isadora spędziła kilka tygodni w nadmorskim kurorcie wspólnie z aktorką Eleonorą Duse. Ponieważ Eleonorą Duse wcześniej fascynowała się buntownicza feministka, lesbijka Lina Poletti, podejrzewano, choć nie jest to potwierdzone dokumentacją, że Duncan i Duse miały romans.
W 1922 roku wyjechała do Moskwy. Była żoną znacznie od siebie młodszego rosyjskiego poety Siergieja Jesienina. mały|Isadora Duncan i Siergiej Jesienin (1923) Śmierć thumb|upright=0.9|Grób Duncan na cmentarzu Père-Lachaise Zginęła w czasie jazdy w wyścigowym kabriolecie Amilcar, gdy jej szal wkręcił się w nieosłonięte koła, wyciągając ją z otwartego samochodu i łamiąc jej karkCraine, Debra; Mackrell, Judith (2000). The Oxford Dictionary of Dance s. 152. ISBN 978-0-19-860106-7.. Pochowana została na cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu.
W 1927 roku pośmiertnie ukazała się jej autobiografia zatytułowana My life (pol. Moje życie). Odniesienia w kulturze W 1910 roku na przyjęciu Duncan poznała Aleistera Crowleya. Crowley nazywał ją „Lavinia King” i pod tym imieniem umieścił ją w swojej powieści Moonchild. Zbigniew Herbert napisał wiersz Izydora DuncanZbigniew Herbert - Raport z oblężonego Miasta.
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne Isadora Duncan’s Web Links Taniec przyszłości: odczyt Izadory Duncan, tł. Zofia S.; studyum wstępne skreślił Stanisław Schneider. Warszawa, 1905.
Kategoria:Amerykańscy choreografowie Kategoria:Amerykańskie tancerki Kategoria:Amerykańskie ofiary wypadków drogowych Kategoria:Ludzie urodzeni w San Francisco Kategoria:Urodzeni w 1877 Kategoria:Zmarli w 1927 Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Père-Lachaise w Paryżu