Wodorotlenki to substancje powstałe wskutek reakcji tlenku metalu z wodą. Wodne roztwory wodorotlenków nazywamy zasadami.
Ogólny wzór wodorotlenków
E(OH)x
E oznacza symbol metalu (tylko metale tworzą wodorotlenki!) x to liczba grup wodorotlenowych w cząsteczce wodorotlenku.
Do identyfikacji zasad w roztworze często używa się fenoloftaleiny – związku chemicznego, który w roztworach o odczynie neutralnym lub kwasowym jest bezbarwny, natomiast w środowisku zasadowym przybiera barwę malinową.
Nazewnictwo wodorotlenków Nazwę tworzy się przez dodanie przed nazwą metalu określenia wodorotlenek. NaOH – wodorotlenek sodu Mg(OH)2 – wodorotlenek magnezu
Otrzymywanie wodorotlenków Reakcja metalu aktywnego z wodą.
K + H2O → KOH + H2
Reakcja tlenku metalu aktywnego z wodą.
Na2O + H2O → 2NaOH
Reakcja niektórych wodorków z wodą.
LiH + H2O → LiOH + H2
Zobojętnianie Reakcja jonowa między kwasem i zasadą prowadząca do powstania roztworu obojętnego.
NaOH + HCl → NaCl + H2O
Główne właściwości chemiczne i fizyczne wodorotlenków Substancja stała o budowie jonowej. W roztworach wodnych dysocjują na kationy metalu i aniony OH-. W stanie stopionym przewodzą prąd elektryczny. W reakcjach z kwasami tworzą sól i wodę. W wodzie powodują zabarwienie papierka uniwersalnego na niebieski. Pochłaniają dwutlenek węgla z powietrza. Wykazują tak zwaną śliskość roztworu. Wodorotlenki to bez wyjątku ciała stałe, często zabarwione, o różnej rozpuszczalności w wodzie.
Charakter zasadowy Charakter zasadowy wzrasta w okresie od niemetali do metali.
Wodorotlenek sodu
Na - O - H
Właściwości ciało stałe barwa biała higroskopijny właściwości żrące bardzo dobrze rozpuszcza się w wodzie, stężony roztwór nazywa się ługiem sodowym niszczy szkło i porcelanę, dlatego przechowywany jest w naczyniach plastikowych przy mieszaniu z wodą wydziela się ciepło
Zastosowanie produkcja barwników produkcja sztucznego jedwabiu przemysł papierniczy produkcja gumy odczynnik w laboratoriach
Otrzymywanie W reakcji sodu z wodą
W reakcji tlenku sodu z wodą
Wodorotlenek potasu
K - O - H
Właściwości ciało stałe bezbarwne higroskopijny właściwości żrące bardzo dobrze rozpuszcza się w wodzie, stężony roztwór nazywa się ługiem potasowym przy mieszaniu z wodą wydziela się ciepło pochłania CO2 z powietrza
Otrzymywanie W reakcji potasu z wodą:
W reakcji tlenku potasu z wodą:
W reakcji wodorku metalu z wodą:
Wodorotlenek wapnia
O - H / Ca \ O - H
Właściwości ciało stałe barwa biała słabo rozpuszczalny w wodzie jest substancja żrącą roztwór Ca(OH)_2 w wodzie to woda wapienna lub mleko wapienne (mętne) ma silne właściwości zasadowe.
Otrzymywanie W reakcji wapnia z wodą
W reakcji tlenku wapnia z wodą
Zastosowanie mleko wapienne – do malowania ścian, w sadownictwie, w cukiernictwie w postaci wody wapiennej służy do wykrywania CO2 w powietrzu, od którego mętnieje, na skutek wytrącenia trudno rozpuszczalnego CaCO3. z piaskiem i wodą daje zaprawę murarską jako nawóz do gleb kwaśnych do zmiękczania wody oczyszcza sok buraczany w garbarstwie do przemysłu cukierniczego