Zmiany rozwojowe organizmu w okresie późnego dzieciństwa Czym jest późne dzieciństwo? Późne dzieciństwo to okres mniej więcej od 9. do 12. roku życia. Dziecko nie jest już małym przedszkolakiem, ale jeszcze nie nastolatkiem. Organizm w tym czasie bardzo się zmienia – rośnie, wzmacnia się i przygotowuje do dorastania.
Zmiany w budowie ciała W tym okresie:
Szybki wzrost dzieci rosną kilka centymetrów rocznie, zwiększa się też masa ciała; jedni rosną szybciej, inni wolniej – to zupełnie normalne.
Kości i mięśnie kości stają się dłuższe i mocniejsze; mięśnie rozwijają się, dziecko jest silniejsze i bardziej sprawne; ważny jest ruch, aby mięśnie i kości dobrze się rozwijały.
Zęby wypadają ostatnie zęby mleczne; pojawiają się stałe zęby, które mają służyć przez całe życie; konieczne jest codzienne, dokładne szczotkowanie i kontrola u dentysty.
Układ nerwowy i mózg dziecko potrafi dłużej się skupić; łatwiej uczy się nowych umiejętności (np. gra na instrumencie, sport, języki); poprawia się pamięć i logiczne myślenie.
Pierwsze oznaki dojrzewania U niektórych dzieci mogą pojawiać się w tym wieku pierwsze, delikatne oznaki dojrzewania:
u dziewczynek: mogą lekko powiększać się piersi, pojawia się włosienie pod pachami i w okolicy intymnej; u chłopców: mogą rosnąć jądra, pojawia się włosienie, później zmienia się głos;
tempo zmian jest różne – to naturalne, że rówieśnicy rozwijają się w innym czasie.
Zmiany w sprawności i zdrowiu Sprawność ruchowa
dziecko jest zwykle bardziej zwinne niż w młodszych klasach; lepiej radzi sobie w grach zespołowych, na rowerze, rolkach, basenie; rozwija się koordynacja ruchów (np. podczas pisania, rysowania, gry w piłkę).
Postawa ciała szybki wzrost może sprzyjać wadom postawy (garbienie się, krzywy kręgosłup); ważne jest siedzenie prosto, odpowiednia wysokość ławki i krzesła, prawidłowe noszenie tornistra.
Zmęczenie i potrzeba snu mimo że dziecko jest coraz silniejsze, nadal potrzebuje dużo snu (około 9–11 godzin); brak snu powoduje gorsze samopoczucie, trudności z nauką i koncentracją.
Zmiany w uczuciach i zachowaniu Organizm to nie tylko ciało, ale też psychika (uczucia, myśli, zachowanie).
Większa samodzielność dziecko chce samo podejmować decyzje, np. jak się ubrać, jak spędzić wolny czas; czasem może mieć inne zdanie niż rodzice czy nauczyciele.
Silniejsze emocje dziecko mocniej przeżywa sukcesy i porażki; może łatwiej się obrażać, złościć, wstydzić; zaczyna bardziej przejmować się opinią kolegów.
Relacje z rówieśnikami rosnące znaczenie mają przyjaźnie; czasem pojawiają się pierwsze sympatie; dziecko uczy się współpracy, ale też rozwiązywania konfliktów.
Jak dbać o organizm w okresie późnego dzieciństwa? Aby organizm rozwijał się prawidłowo, ważne są:
Ruch – codzienna aktywność fizyczna (bieganie, jazda na rowerze, gry sportowe). Zdrowe odżywianie – warzywa, owoce, pełnoziarniste produkty, nabiał, woda zamiast słodkich napojów. Sen – odpowiednia liczba godzin snu i stałe pory kładzenia się spać. Higiena – mycie rąk, zębów, ciała, dbanie o czyste ubrania. Rozmowa o uczuciach – mówienie o swoich emocjach z zaufanymi dorosłymi (rodzice, nauczyciel, pedagog).
Późne dzieciństwo to ważny etap. Zmiany w organizmie są naturalne i każdy przechodzi je w swoim tempie. Wspieranie zdrowych nawyków już teraz pomaga dobrze wejść w okres dojrzewania.