Moralne elementy wielkich religii świata (judaizm, hinduizm, buddyzm, chrześcijaństwo, islam) Wielkie religie świata nie tylko mówią o Bogu lub tym, co święte. Zawierają też zasady, jak człowiek powinien postępować wobec innych ludzi, siebie samego i świata. Te zasady nazywamy moralnymi.

Poniżej przedstawiono w uproszczony sposób wybrane moralne elementy pięciu wielkich religii: judaizmu, hinduizmu, buddyzmu, chrześcijaństwa i islamu.

Judaizm Judaizm jest jedną z najstarszych religii monoteistycznych (wiara w jednego Boga). Ważne moralne elementy judaizmu to między innymi: przykazania zawarte w Torze, w tym Dziesięć przykazań (zakaz zabijania, kradzieży, kłamstwa, nakaz szacunku dla rodziców itp.), sprawiedliwość i uczciwość w relacjach z innymi ludźmi, troska o słabszych: wdowy, sieroty, przybyszów, miłość Boga i bliźniego, odpowiedzialność za swoje czyny i gotowość do naprawienia wyrządzonej krzywdy.

Ważne jest, by wierzący nie tylko znał przykazania, ale też wypełniał je w codziennym życiu.

Hinduizm Hinduizm obejmuje wiele tradycji i poglądów, ale można wskazać kilka wspólnych elementów moralnych: dharma – obowiązek moralny, porządek, według którego powinno się postępować, ahimsa – zasada niekrzywdzenia innych istot (w miarę możliwości; dotyczy ludzi i zwierząt), prawdomówność i uczciwość, umiarkowanie i panowanie nad sobą, szacunek dla życia i natury, karma – przekonanie, że nasze czyny (dobre i złe) mają konsekwencje dla nas samych, teraz lub w przyszłości.

Moralność w hinduizmie wiąże się więc z odpowiedzialnością za skutki własnych działań.

Buddyzm Buddyzm koncentruje się na pracy nad sobą, aby zmniejszyć cierpienie własne i innych. Ważne zasady moralne to między innymi: współczucie wobec wszystkich istot, niekrzywdzenie (również w myślach i słowach), pięć wskazań dla osób świeckich, takich jak: nie zabijać, nie kraść, unikać niewłaściwego zachowania seksualnego, nie kłamać, nie używać środków odurzających, które zaciemniają umysł, rozwijanie życzliwości, cierpliwości i zrozumienia.

Budda uczył, że nasze działania, słowa i myśli wpływają na nas i innych, dlatego należy je oczyszczać.

Chrześcijaństwo Chrześcijaństwo opiera się na nauczaniu Jezusa i Biblii. Ważne elementy moralne to: miłość Boga i bliźniego jako najważniejsze przykazanie, przykazania Dekalogu (np. zakaz zabijania, kradzieży, kłamstwa, nakaz szacunku dla rodziców), przebaczenie i miłosierdzie wobec tych, którzy nas skrzywdzili, troska o ubogich, chorych, wykluczonych, prawdomówność, wierność, uczciwość, złota reguła: traktuj innych tak, jak sam chciałbyś być traktowany.

Dla chrześcijan wzorem moralnym jest życie Jezusa.

Islam Islam podkreśla, że człowiek powinien podporządkować się woli Boga (Allaha) i żyć zgodnie z Jego wskazówkami. Do ważnych elementów moralnych należą: wiara w jednego Boga i posłuszeństwo Jego nakazom, uczciwość w mowie i działaniu, sprawiedliwość w życiu społecznym, pomoc ubogim i potrzebującym (na przykład jałmużna – zakat), szacunek dla rodziców, rodziny i wspólnoty, unikanie krzywdzenia innych, przemocy i kłamstwa.

Muzułmanie wierzą, że Bóg ocenia ludzkie czyny i każdy ponosi odpowiedzialność za swoje postępowanie.

Co łączy te religie w sprawach moralnych Mimo różnic w wierzeniach i praktykach, w moralnym nauczaniu tych religii można znaleźć wiele punktów wspólnych: szacunek dla życia i godności człowieka, zakaz zabijania, kradzieży i kłamstwa, zachęta do pomagania słabym i potrzebującym, przekonanie, że za swoje czyny ponosimy odpowiedzialność, znaczenie uczciwości, sprawiedliwości i współczucia, zachęta, by myśleć także o dobru innych, a nie tylko o sobie.

Dzięki tym podobieństwom ludzie różnych religii mogą współpracować w sprawach moralnych, na przykład pomagając potrzebującym czy działając na rzecz pokoju.

Podsumowanie Judaizm, hinduizm, buddyzm, chrześcijaństwo i islam różnią się w wierze, obrzędach i wyobrażeniu o Bogu lub tym, co święte. Jednocześnie wszystkie zawierają ważne zasady moralne, które mają pomagać ludziom: żyć uczciwie, szanować innych, pomagać słabszym, unikać krzywdzenia.

Zrozumienie tych elementów pozwala lepiej poznać inne religie i zauważyć, że mimo różnic wiele wartości jest wspólnych.