Ten podręcznik zawiera uporządkowane streszczenia i krótkie omówienia wszystkich lektur obowiązkowych dla szkół ponadpostawowych. Obejmuje zarówno utwory czytane w całości, jak i fragmenty, pomagając uczniom zrozumieć treść, bohaterów i główne problemy omawianych książek. Ma być pomocą do nauki i powtórek, a nie zastępstwem samodzielnego czytania lektur.

Zakres podstawowy Utwory literackie poznawane w całości Jan Parandowski – Mitologia, część I: Grecja Sofokles – Antygona William Szekspir – Makbet Molier – Skąpiec Adam Mickiewicz – Dziady cz. III Bolesław Prus – Lalka Fiodor Dostojewski – Zbrodnia i kara Stanisław Wyspiański – Wesele Stefan Żeromski – Przedwiośnie Hanna Krall – Zdążyć przed Panem Bogiem Albert Camus – Dżuma George Orwell – Rok 1984 Sławomir Mrożek – Tango

Utwory literackie poznawane we fragmentach Biblia, w tym fragmenty: Księga Rodzaju Księga Hioba Księga Koheleta Księga Psalmów Apokalipsa św. Jana Homer – Iliada (fragmenty) Wybrane utwory polskiego średniowiecza, w tym: Lament świętokrzyski (fragmenty) Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią (fragmenty) Pieśń o Rolandzie (fragmenty) Ignacy Krasicki – wybrana satyra (Do króla, Żona modna, Pijaństwo) Adam Mickiewicz – wybrane ballady (Romantyczność, Świtezianka, Lilije, Świteź, Pani Twardowska) Henryk Sienkiewicz – Potop (fragmenty) Władysław Stanisław Reymont – Chłopi (fragmenty) Witold Gombrowicz – Ferdydurke (fragmenty) Tadeusz Borowski – Proszę państwa do gazu Gustaw Herling-Grudziński – Inny świat (fragmenty) Marek Nowakowski – Górą „Edek” (z tomu Prawo prerii) Andrzej Stasiuk – Miejsce (z tomu Opowieści galicyjskie) Olga Tokarczuk – Profesor Andrews w Warszawie (z tomu Gra na wielu bębenkach) Ryszard Kapuściński – Podróże z Herodotem (fragmenty)

Poezja Horacy – wybrane utwory (Exegi monumentum (Pieśń III, 30), Do Leukonoe (Pieśń I, 11), Do Deliusa (Pieśń II, 3), O złoty środek (Pieśń II, 10), Do Mecenasa (Pieśń I, 1), O co poeta prosi Apollina (Pieśń I, 31)) Bogurodzica Jan Kochanowski – wybrane utwory: pieśni (m.in. Pieśń IX ks. I, Pieśń V ks. II) treny (Tren IX, X, XI) Wybrane wiersze poetów epoki baroku , przykładowo: Jan Andrzej Morsztyn – Do trupa, Niestatek, Cuda miłości Daniel Naborowski – Krótkość żywota, Marność, Cnotliwa niewiasta Mikołaj Sęp Szarzyński – Sonet IV (O wojnie naszej, którą wiedziemy z szatanem, światem i ciałem), Sonet V (O nietrwałej miłości rzeczy świata tego)) Wacław Potocki – Zbytki polskie, Pospolite ruszenie Ignacy Krasicki – Hymn do miłości ojczyzny Adam Mickiewicz – Oda do młodości; wybrane sonety z cyklu Sonety krymskie (Stepy akermańskie, Burza, Bakczysaraj, Ajudah, Droga nad przepaścią w Czufut-Kale) oraz inne wiersze (Polały się łzy..., Nad wodą wielką i czystą, Do matki Polki, Niepewność, Do M***) Wybrane wiersze poetów, m.in.: Krzysztof Kamil Baczyński (Elegia o... [chłopcu polskim], Pokolenie (Wiatr drzewa spienia), Niebo złote ci otworzę..., Biała magia, Mazowsze) Miron Białoszewski (Mironczarnia, Karuzela z madonnami, Podłogo, błogosław!) Józef Czechowicz (Żal, Na wsi) Zbigniew Herbert (Przesłanie Pana Cogito, Pan Cogito o postawie wyprostowanej, Raport z oblężonego Miasta, Potęga smaku, Apollo i Marsjasz, Tren Fortynbrasa, Dlaczego klasycy, Guziki) Bolesław Leśmian (W malinowym chruśniaku, Dwoje ludzieńków, Dziewczyna, Dusiołek, Urszula Kochanowska, Topielec) Czesław Miłosz (Który skrzywdziłeś, Campo di Fiori, Piosenka o końcu świata, Ars poetica?, Dar) Cyprian Kamil Norwid (Bema pamięci żałobny-rapsod, Fortepian Szopena, Coś ty Atenom zrobił, Sokratesie, Ogólniki, W Weronie, Pielgrzym) Maria Pawlikowska-Jasnorzewska (Laura i Filon, Miłość, Nike, Fotografia) Halina Poświatowska (Jestem Julią, Kiedy umrę kochanie, Tutaj leży Izold jasnowłosa) Kazimierz Przerwa-Tetmajer (Koniec wieku XIX, Hymn do Nirwany, Melodia mgieł nocnych, Widok ze Świnicy do Doliny Wierchcichej, Lubię, kiedy kobieta...) Tadeusz Różewicz (Ocalony, List do ludożerców, Warkoczyk, Lament, Prawa i obowiązki, Moja poezja, Przepaść) Juliusz Słowacki (Hymn (Smutno mi, Boże!), Testament mój, Grób Agamemnona, Rozłączenie, Sowiński w okopach Woli, Uspokojenie) Leopold Staff (Deszcz jesienny, Kowal, Przedśpiew, Wysokie drzewa, Curriculum vitae, Podwaliny) Wisława Szymborska (Nic dwa razy, Kot w pustym mieszkaniu, Radość pisania, Nienawiść, Możliwości, Nagrobek) Julian Tuwim (Poezja, Mieszkańcy, Do krytyków, Słowisień, Rzecz czarnoleska, Sitowie, Do prostego człowieka)

Zakres rozszerzony Zakres rozszerzony obejmuje wszystkie lektury z zakresu podstawowego oraz dodatkowo:

Utwory literackie poznawane w całości (dodatkowe) Jan Kochanowski – Treny (jako cykl poetycki) William Szekspir – Hamlet Juliusz Słowacki – Kordian Realistyczna lub naturalistyczna powieść europejska (do wyboru): Honoré de Balzac – Ojciec Goriot lub Charles Dickens – Klub Pickwicka lub Mikołaj Gogol – Martwe dusze lub Gustaw Flaubert – Pani Bovary Michaił Bułhakow – Mistrz i Małgorzata Stanisław Ignacy Witkiewicz – Szewcy Tadeusz Konwicki – Mała Apokalipsa Janusz Głowacki – Antygona w Nowym Jorku

Utwory literackie poznawane we fragmentach (dodatkowe) Homer – Odyseja (fragmenty) Dante Alighieri – Boska Komedia (fragmenty) Franz Kafka – Proces (fragmenty) Bruno Schulz – wybrane opowiadania z tomu Sklepy cynamonowe (Sklepy cynamonowe, Ptaki, Sierpień, Nawiedzenie, Traktat o manekinach) Sławomir Mrożek – wybrane opowiadanie (Słoń, Wesele w Atomicach, Moniza Clavier, Lolo) Wybrany esej: Gustawa Herlinga-Grudzińskiego (Dziennik pisany nocą, Wieża, Drugie przyjście) lub Zbigniewa Herberta (Barbarzyńca w ogrodzie, Martwa natura z wędzidłem, Labirynt nad morzem)

Poezja (dodatkowa) Wybrane utwory poetyckie z romantycznej literatury europejskiej, przykładowo: George Byron – Giaur, Wędrówki Childe Harolda Johann Wolfgang von Goethe – Król Olch (Król Elfów), Cierpienia młodego Wertera Friedrich Schiller – Oda do radości, Rękawiczka) Aleksander Puszkin – Do morza, Eugeniusz Oniegin John Keats – Oda do słowika Cyprian Kamil Norwid – Fortepian Szopena Wybrane wiersze: Stanisław Barańczak (Spójrzmy prawdzie w oczy, Nienasycenie, Określona epoka, Mieszkać tutaj, Pan tu nie stał, Widokówka z tego świata) Czesław Miłosz – Traktat moralny (fragmenty) Julian Przyboś (Gmachy, Dachy, Tatry, Z Tatr, Rzut pionowy, Notre-Dame)