Każdy z bohaterów zajmuje się własnymi zajęciami: Tatuś Muminka próbuje naprawić światło latarni i napisać książkę o morzu. Mama Muminka usiłuje zapewnić rodzinie domowy komfort w nowych warunkach, jednocześnie zmagając się z tęsknotą za doliną. Muminek chce znaleźć swoje własne miejsce na wyspie, a także zaprzyjaźnić się z konikami morskimi (żyjącymi w morzu końmi) i Buką (którą przyciągnęło na wyspę światło lampy, używanej przez Muminki w trakcie podróży). Mała Mi, podobnie jak w Dolinie Muminków, sama zajmuje się sobąT. Jansson, Tatuś Muminka i morze, Warszawa 1977, rozdział 3-6..
Pod nieobecność Muminków w Dolinie Muminków pojawia się grupa osób, szukająca ich towarzystwa i rady. Losy tych bohaterów opisuje książka Dolina Muminków w listopadzie.
O książce Tove Jansson napisała tę książkę w trakcie podróży do Hiszpanii i Portugalii, którą odbyła na przełomie lat 1963/1964https://web.archive.org/web/20201107001549/https://www.bokborsen.se/Jansson-Tove/Pappan-Och-Havet/1473674..
Inspiracją dla latarni na wyspie była (obecnie nieczynna) latarnia morska Söderskär, znajdująca się niedaleko fińskiego miasta Porvoo.