Prawosławni migrując do miast obok zmiany ról zawodowych zmuszeni zostali do przejmowania nowej roli społecznej – stawali oficjalnie się Polakami w mieście, ale nadal głęboko osadzonymi w swej autentycznej tradycji po powrocie na rodzinne tereny. Był to często etap dramatycznych wyborów, mających służyć ukryciu wiejskiego i prawosławnego pochodzenia – zmieniano imiona, ukrywano miejsce urodzenia, ograniczano uczęszczanie na nabożeństwa do cerkwi.
Obecne polskie deklaracje narodowościowe są efektem trwającego już od kilkudziesięciu lat procesu asymilacji etniczno-narodowościowej prawosławnej ludności Podlasia ku polskości. Współcześnie większość wiernych Kościoła prawosławnego na terenie województwa podlaskiego identyfikuje się jako Polacy. Wśród przyczyn tego zjawiska wymienia się: migrację do miast, mieszane małżeństwa, dominację języka polskiego w sferze publicznej, osłabienie się stereotypów etniczno-wyznaniowych (Polak-katolik czy Białorusin-prawosławny), słaby poziom białoruskiej tożsamości narodowej, słabą znajomość kultury białoruskiej czy stereotypowe postrzeganie jej jako mniej wartościowej.