Wykładnia systemowa – rodzaj wykładni prawa, w ramach którego tekst prawny interpretuje się z uwzględnieniem miejsca rekonstruowanej normy prawnej w systemie prawa oraz jej relacji do innych norm tego systemu. Dyrektywy wykładni systemowej nakazują w szczególności tak interpretować tekst prawny, aby rekonstruowana z niego norma nie pozostawała w niezgodności z normami o wyższej mocy prawnej ani z zasadami prawaS. Wronkowska, P.F. Zwierzykowski, M. Krotoszyński, Wprowadzenie do prawoznawstwa, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań 2025, s. 201–203..
W polskiej teorii prawa wykładnia systemowa jest tradycyjnie wyróżniana obok wykładni językowej i wykładni funkcjonalnejJ. Wróblewski, Rozumienie prawa i jego wykładnia, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1990, s. 82–84.. W derywacyjnej koncepcji wykładni prawa dyrektywy systemowe należą, wraz z dyrektywami funkcjonalnymi, do dyrektyw pozajęzykowych. Stosuje się je również wówczas, gdy zastosowanie dyrektyw językowych doprowadziło do uzyskania jednoznacznego rezultatu interpretacyjnego.
Podstawy wykładni systemowej