Dla Jana Polkowskiego – programowy, uznawany za manifest, wiersz Marcina Świetlickiego z czerwca 1988 roku, wygłoszony w czasopiśmie mówionym „NaGłos” w czerwcu 1989 roku i opublikowany w czerwcu roku 1990 na łamach pierwszego numeru „Tygodnika Literackiego”. Według Edyty Antoniak-Kiedos "najsłynniejszy wiersz lat dziewięćdziesiątych" w Polsce. Krzysztof Koehler, który ocenił utwór negatywnie, stwierdził jednak, że był on "głównym wierszem programowym przypisywanym generacji". Rozpoczynał lub intensyfikował dyskusję wokół zmian funkcji literatury po upadku ustroju komunistycznego w Polsce. Według Dariusza Kuleszy "tekst ten wyznacza historyczno-literacki koniec świata. Zamyka okres powojennej poezji polskiej rozpoczęty w roku 1949".
Treść i interpretacja Świetlicki wchodzi w polemikę z adresatem wiersza (Janem Polkowskim), starając się wytłumaczyć różniące ich postawy wobec rzeczywistości. Dariusz Pawelec w szkicu "Oko smoka. O wierszu Marcina Świetlickiego Dla Jana Polkowskiego” wskazuje na pozostawanie utworu w kontekście do "Raportu z oblężonego Miasta" napisanego przez Zbigniewa Herberta. Chodzi głównie o "paralelizmy, powtórzenia, wyliczenia", które "dają oparcie ironicznej dykcji, zmierzającej w stronę sarkazmu".