Większość członków ZSP – podobnie jak we wszystkich stowarzyszeniach tego typu – nie należała dotychczas do żadnej organizacji socjalistycznej. Czołową rolę w Zjednoczeniu odgrywał jednak miejscowy aktyw socjalistyczny o określonej przynależności lub przynajmniej sympatiach partyjnych. Jego koneksje polityczne decydowały o obliczu poszczególnych placówek terenowych.
Od sierpnia 1917 r. ze ZSP zaczęły występować organizacje SDKPiL i PPS-Lewicy, co doprowadziło do stopniowego rozpadania się ZSP. Późną jesienią 1917 r. wystąpiło wyraźne zróżnicowanie politycznego oblicza organizacji Zjednoczenia i ujawniły się pierwsze oznaki kryzysu wewnętrznego zagrażającego istnieniu ZSP. III ogólna konferencja międzymiastowa zebrała się 27 sierpnia (9 września) 1917 r. Prace jej trwały dwa dni. Zjednoczenie było już poważnie osłabione. Delegaci reprezentowali 14 miast - 3290 członków, co oznaczało spadek o 1/3 w porównaniu z II konferencją. Pięć organizacji nie przysłało swoich przedstawicieli, z pozostałymi kierownictwo nie utrzymywało kontaktu. Na porządku dziennym figurowała sprawa określenia charakteru ZSP – niemal już tradycyjna dla wszystkich konferencji Zjednoczenia. Rozwinęła się dyskusja czy w ogóle należy utrzymać ZSP.