Zakład mleczarski – jednostka specjalistyczna przetwórstwa mleka, zakładane w celu skupu i przerobu mleka, działająca w na rzecz i w porozumieniu z rolnikami dostarczającymi surowiec do przerobu.
Zakłady mleczarskie w świetle ustawy z 1936 r. Na podstawie ustawy z 1936 r. o mleczarstwie zakłady mleczarskie dotyczyły następujących jednostekUstawa z dnia 22 kwietnia 1936 r. o mleczarstwie ().: zlewni mleka, mleczarni, śmietanczarni, maślarni, serowni, bryndzarni.
Warunki stawiane mleczarniom Zakłady mleczarskie powinny mieć: odpowiednie pomieszczenia i urządzenia zakładów, zawodowe przygotowanie techniczne kierowników zakładów, prowadzenia przez zakłady wykazów surowców oraz przerobu, stosowania ustalonych technicznych metod wytwarzania poszczególnych rodzajów przetworów mleczarskich, używania surowca odpowiadającego pod względem jakości określonym wymaganiom, obliczania cen za dostarczone mleko w stosunku do jego jakości i zawartości tłuszczu.
Nadzór na zakładami mleczarskimi Nadzór nad zakładami sprawowały izby rolnicze, które miały prawo: wykonywania czynności nadzorczych we wszelkich pomieszczeniach zakładu, przeglądania ksiąg handlowych, gospodarczych i innych dokumentów i zapisków oraz czynienia z nich odpisów, badania mleka i przetworów mleczarskich.