Po zakończeniu II wojny światowej władze polskie postanowiły upamiętnić te wydarzenia. Zamiar wystawienia pomnika pojawił się już wiosną 1946 roku, a zgłosił go 27 maja na posiedzeniu rady miejskiej burmistrz Wacław Rudzki. Zarząd miasta 17 sierpnia tego roku wydzielił z tzw. rynku siennego plac o powierzchni około 3 tys. m², postanowił go ogrodzić i uporządkowaćzob. tekst: A. Matusiewicz, Pomniki w Suwałkach, „Jaćwież” 2005, nr 31, s. 48.. Jednak dopiero w czerwcu 1950 roku Prezydium Powiatowej Rady Narodowej zaakceptowało projekt budowy pomnika przedłożony przez Związek Bojowników o Wolność i Demokrację. 23 października 1950 roku na placu Straceń (…) odsłonięto pomnik postawiony ku czci powieszonych tam 16 Polaków (…). Wcześniej stał tam krzyż, pod którym składano kwiaty i wieńce.(...) W dwudziestą rocznicę wybuchu wojny, 6 września 1959 roku, na pomniku odsłonięto tablicę pamiątkową ufundowaną przez społeczeństwo miasta. Wartę honorową obok żołnierzy pełnili harcerze ze Szkoły Podstawowej nr 2, wieńce złożyła młodzież szkolna, przedstawiciele suwalskich zakładów pracy i władze miasta.