Stopień wyzysku siły roboczej jest dyktowany przez stopę wartości dodatkowej jako stosunek wartości dodatkowej/produktu do wartości/produktu podstawowego. Wartość dodatkowa/produkt to zmaterializowana praca dodatkowa lub dodatkowy czas pracy, podczas gdy niezbędna wartość/produkt to zmaterializowana niezbędna praca w odniesieniu do pracowników, podobnie jak reprodukcja siły roboczej. Marks nazwał stopę wartości dodatkowej „dokładnym wyrazem stopnia wyzysku siły roboczej przez kapitał”.
Krytyka teorii Marksa Teoria Marksa z czasem poddawana była krytyce, a także rozwijana z uwzględnieniem bardziej aktualnych czynników. Krytykę przeprowadzali zarówno krytycy kapitalizmu, jak i zwolennicy owego systemu.
David Ramsay Steele argumentuje, że teoria produktywności krańcowej czyni teorię wyzysku Marksa nie do utrzymania. Zgodnie z tymi ramami teoretycznymi i przy założeniu konkurencyjnych warunków rynkowych wynagrodzenie pracownika jest określane na podstawie jego wkładu w produkcję krańcową. Podobnie właściciele maszyn i nieruchomości są wynagradzani zgodnie z krańcową produktywnością wkładu ich kapitału w produkcję krańcową.