Program powstał jako odpowiedź na nierówności edukacyjne powstałe w wyniku zmian systemu edukacji (reforma z 1999 r. zmieniające strukturę szkolnictwa z dwu na trzystopniowe, wprowadzając gimnazja). Powstające nowe gimnazja w małych miejscowościach były słabiej wyposażone i oferowały mniejszy zakres zajęć dodatkowych. Z przeprowadzonych wówczas badań wynikało, że nierówności w średnich wynikach uczniów w podziale na małe miejscowości (poniżej 20 tys. mieszkańców) i duże miasta wyniosła uśredniając ok. 30% na korzyść dużych miast.
Od początku swojego istnienia, program skupiał się na wyrównywaniu szans edukacyjnych młodych ludzi, zwłaszcza tych mieszkających na terenach wiejskich i w małych miastach. Przez lata program ewoluował, wprowadzając nowe elementy i rozszerzając swoje działania na różne obszary życia młodzieży.
Pierwsza edycja programu odbyła się w 2001 roku, kiedy to przyznano dotacje 40 organizacjom na łączną kwotę 840 400 zł. Projekty realizowane w ramach programu obejmowały szeroki zakres tematyczny, od poszerzania umiejętności związanych z wyborem dalszej ścieżki edukacyjnej, po projekty kształtujące tożsamość lokalną i inicjatywy kształtujące aktywne postawy obywatelskie.