Legendy o przybyciu Piety O przybyciu cudownej figury do Haczowa mówią legendy. Jedna z nich podaje, iż figura miała przypłynąć rzeką Wisłok na początku XV w. Zauważona miała zostać zabrana i umieszczona w miejscowym kościele. Inna legenda głosi, iż do Haczowa Pietà (Matka Boża Bolesna) trafić miała z Węgier, ponieważ przez Polskę biegło wiele dróg prowadzących z Węgier na północ, tzw. węgierskich szlaków (jedna trasa wiodła przez Haczów).
Opis Piety Pietà Haczowska zwana Matką Bożą Bolesną lub Haczowską przedstawia Matkę Bożą trzymającą na swych kolanach martwe ciało swego syna – Jezusa Chrystusa. Prawa dłoń matki podtrzymuje głowę syna, zaś jej lewa ręka obejmuje zakrwawione nogi Zbawiciela. Twarz Madonny przepełniona jest bólem, natomiast jej smukła sylwetka podkreślona umiejętnie udrapowaną szatą zaświadcza o kunszcie artysty. Postać Jezusa jest znaczenie pomniejszona, praktyka ta była często spotykanym zabiegiem wśród średniowiecznych artystów. Na skroniach NMP i Jezusa znajdują się korony.