Maczużnik czarny (Sphinctrina turbinata Fr.) – gatunek grzybów z rodziny Sphinctrinaceae. Grzyb naporostowy.
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Sphinctrina, Sphinctrinaceae, Mycocaliciales, Mycocaliciomycetidae, Eurotiomycetes, Pezizomycotina, Ascomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1791 r. Jean Baptiste François Bulliard, nadając mu nazwę Hypoxylon turbinatum, jednak jego opis uznaje się za nieważny i jako pierwszy autor zgodnie z Kodeksem Nomenklatury Botanicznej podawany jest Elias Fries, który nadał mu naukową nazwę w 1825 r. Ma około 20 synonimów. Niektóre z nich: Sphinctrina gelasinata (With.) Zahlbr. 1922 Trachylia tympanella var. stigonella (Ach.) Boistel 1903 Polska nazwa według W. Fałtynowicza.
Morfologia Owocniki beztrzonowe lub z bardzo krótkim trzonem, o wysokości 0,16–0,33(–0,7) mm, zwykle występujące pojedynczo, błyszczące, oprószone, ciemnobrązowe lub czarne. Składają się z części trzonowej i główki. Część trzonowa dłuższa od główki, zwężająca się gwałtownie w kierunku ciemno do jasnobrązowej lub czarniawej główki. Owocnik otoczony szklistą otoczką o grubości do 35 µm, składającą się głównie z peryklinalnie ułożonych, rubinowoczerwonych komórek o silnie zżelatynizowanych ściankach i średnicy 3–4 µm.