Osoby ubiegające się o azyl muszą złożyć wniosek w państwie UE, do którego przybyły jako pierwszego, i pozostać tam do ustalenia kraju odpowiedzialnego za rozpatrzenie ich sprawy. Wnioskodawcy z krajów, których obywatele uzyskują ochronę w mniej niż 20% przypadków, mają być kierowani do przyspieszonej procedury w blisko granic UE. Procedura ta powinna trwać 12 tygodni, w tym czas na jedno odwołanie w razie odmowy, z możliwością przedłużenia o 8 tygodni. Migranci z krajów o wyższym wskaźniku akceptacji przechodzą zwykłą procedurę azylową, która zostanie skrócona w stosunku do obecnej wieloletniej praktyki. W razie odmowy azylu automatycznie wydawana jest decyzja o deportacji. Pakt pozwala na szybszą deportację do krajów pochodzenia lub tranzytu, jeśli zostały uznane za bezpieczne.
, określające, które państwo członkowskie odpowiada za rozpatrzenie wniosku azylowego, zostaje zreformowane. Państwa, do których migranci przybywają jako pierwsi, mogą relokować łącznie do 30 tys. osób rocznie do innych państw członkowskich UE. Pakt wprowadza obowiązkowy, lecz elastyczny mechanizm solidarności: każde państwo UE musi albo fizycznie przyjąć osoby ubiegające się o azyl, albo wspomóc inne kraje finansowo lub operacyjnie (personel, sprzęt). Państwo może zapłacić 20 tys.