Do rządów Filipa Augusta obszar podlegający władzy króla Francji był ograniczony. Wraz z rozciągnięciem tej władzy na szersze terytorium, pojawiła się konieczność stworzenia nowych instytucji sądowniczych. Do połowy XIII w. dwór królewski i związane z nim funkcje władcze nie były wyraźnie zinstytucjonalizowane. Było to raczej grono osób podróżujących wraz z królem, wypełniających pewne zadania, w zależności od potrzeb czy życzeń władcy. Wśród tych stałych doradców króla (których określano łącznie jako hôtel dui loi) byli świeccy i duchowni znawcy prawa (iurisperti), pomagający mu rozstrzygać spory między wasalami. Z ok. 1239 pochodzi pierwsze znane użycie słowa parlement, oznaczającego dyskusję w kwestiach prawnych, między królem a członkami jego dworu.

W połowie XIII w. część dworu królewskiego zajmująca się kwestiami finansowymi i prawnymi przestała podróżować z władcą i na stałe osiadła w Paryżu. Wtedy dyskusje i spory prawne zaczęły toczyć się w stolicy i zaczęto mówić o parlamencie paryskim. Kolejni królowie, w oparciu o działania królewskich legistów, zaczęli wprowadzać zmiany w prawie, prowadzące stopniowo do stworzenia centralnego sądownictwa. W 1259/1260 Ludwik IX Święty zakazał apelacji przez pojedynek sądowy i wprowadził procedurę odwoławczą zaczerpniętą z prawa kanonicznego.