Nie każda rekomendacja osoby znanej osobiście jest jednak utożsamiana z kolesiostwem. W literaturze dotyczącej organizacji zwracano uwagę, że sama obecność więzi społecznych nie przesądza jeszcze o nieprawidłowości, jeżeli kandydat spełnia wymagania stanowiska, a procedura doboru pozwala zweryfikować jego przydatność i ograniczyć rzeczywiste naruszenia etyczne. Podobne mechanizmy mogą występować zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym.
W literaturze naukowej samo słowo kolesiostwo pojawia się rzadziej niż pojęcia kumoterstwo, nepotyzm, klientelizm, patronaż polityczny czy cronyism. Rosicki ujmował nepotyzm i kumoterstwo w szerszym kontekście biologicznym, społecznym i politycznym, wiążąc te zjawiska m.in. z doborem krewniaczym, klientelizmem i kapitalizmem politycznym. W badaniach nad korupcją i administracją publiczną podobne zjawiska analizuje się najczęściej jako formy faworyzowania grupowego, osłabiające merytokratyczny dobór kadr, przejrzystość procedur i bezstronność instytucji publicznych.