w stadium rozwojowym, geokseny – organizmy żyjące głównie na powierzchni, okresowo penetrujące glebę w poszukiwaniu schronienia lub pokarmu.
Ze względu na strefę bytowania w profilu glebowym – organizmy występujące na powierzchni gleby lub ściśle związane z roślinnością rosnącą na jej powierzchni, – organizmy żyjące w ściółce oraz wierzchniej warstwie gleby, – organizmy bytujące na większych głębokościach.
Ze względu na wielkość mikrofauna – 0,002–0,2 mm, np. pierwotniaki i małe nicienie, mezofauna – 0,2–2 mm, np. nicienie, roztocze, wrotki i skoczogonki, makrofauna – 2–20 mm, np. wazonkowce, stonogi, niektóre wije, owady w różnych stadiach rozwoju i ślimaki, megafauna – powyżej 20 mm, np. dżdżownice i kręgowce.
Granice między poszczególnymi klasami wielkości mają charakter umowny i w zależności od ujęcia część taksonów może być zaliczana do różnych kategorii.
Skład fauny glebowej Fauna glebowa obejmuje przedstawicieli wielu grup systematycznych, od organizmów mikroskopijnych po większe bezkręgowce i drobne kręgowce. Do jej typowych składników należą pierwotniaki, wrotki, nicienie, niesporczaki, skorupiaki, pajęczaki, owady, ślimaki, pierścienice oraz niektóre kręgowce.