Cechy zwrócił uwagę na fakt, że w zasadzie każdy utwór fantastyki umiejscowiony w przyszłości można potocznie określić jako „historię przyszłości”, przez co konieczne jest zawężenie tego pojęcia. Mimo zbieżności nazw nie wszystkie utwory osadzone w przyszłości spełniają kryteria historii przyszłości; termin ten bywa zastrzegany dla narracji, w których przedstawiony świat podlega wyraźnie ukazanym procesom historycznym, a nie stanowi jedynie tła dla fabuły.
Definicja historii przyszłości Sawyera obejmuje utwory, w których „procesy historycznej zmiany są równie ważne jak historie konkretnych postaci”. Według historia przyszłości jest rodzajem literatury fantastycznonaukowej, w której przedstawia się nie tylko jeden wycinek świata przyszłości, lecz opisuje się jego historię. Historie przyszłości mogą istnieć w jednej książce, ale częściej występują w długich cyklach literackich, w których poszczególne pozycje opisują różne okresy tego samego uniwersum, osadzone w różnych przyszłych czasach. Andrzej Niewiadowski i Antoni Smuszkiewicz definiują historię przyszłości jako utwory „przedstawiające zdarzenia przewidywane jako naturalne, logiczne konsekwencje rozwijającego się procesu dziejowego i najnowszych, znanych autorowi wydarzeń”.