Mikrofalowe promieniowanie tła thumb|Obliczone i obserwowane widmo mocy anizotropii temperatury mikrofalowego promieniowania tła na podstawie danych WMAP i wcześniejszych eksperymentów (późniejsze pomiary satelity Planck je uściśliły); położenia i wysokości pików akustycznych są przewidywane przez teorię perturbacji kosmologicznych Teoria perturbacji kosmologicznych jest niezbędna do obliczania anizotropii temperatury i polaryzacji mikrofalowego promieniowania tła. Przed fotony i bariony tworzyły sprzężony płyn, w którym zaburzenia gęstości wykonywały oscylacje akustyczne pod wpływem grawitacji i ciśnienia promieniowania. Po uwolnieniu promieniowania ich ślad pozostał w charakterystycznym widmie pików akustycznych.
Porównanie obserwowanego widma anizotropii z obliczeniami perturbacyjnymi pozwala wyznaczać parametry modelu Lambda-CDM (ΛCDM), takie jak gęstość barionów, gęstość ciemnej materii, wiek Wszechświata i amplituda fluktuacji. Położenie i wysokość pików akustycznych zależą między innymi od geometrii Wszechświata oraz od stosunku barionów do ciemnej materii, dlatego mikrofalowe promieniowanie tła (, CMB) stało się jednym z głównych testów modelu kosmologicznego. Ten sam formalizm opisuje też efekt Sachsa-Wolfe’a oraz , czyli dyfuzyjne wygładzanie anizotropii na małych skalach.