Sytuacja ta jest przedmiotem odmiennych ocen ustrojowych: krytycy określają ją mianem „zabetonowania” organu przez poprzednią władzę, wskazując na brak korelacji między składem KRS a aktualną większością parlamentarną, natomiast zdaniem zwolenników reformy uzależnianie składu Rady od bieżących wyników wyborów podważałoby jej niezależność od władzy ustawodawczej i wykonawczej. 20 grudnia 2023 roku Sejm X kadencji przyjął uchwałę stwierdzającą, że wybór sędziowskich członków KRS w 2018, 2021 i 2022 roku nastąpił z naruszeniem Konstytucji.. Uchwała ta nie posiada mocy prawnej zmieniającej ustawy.
Pozycja ustrojowa Władza sądownicza nie tylko stosuje przepisy, ale także kształtuje obszary życia publicznego, w których działają władze ustawodawcza i wykonawcza. Sędziowie badają zgodność przepisów ustaw z konstytucją i w ten sposób mają wpływ na działalność parlamentu. Ponadto wydając wyroki, wypowiadają się w sprawach publicznych. Czasami nawet występują publicznie poza sądami. Dlatego instytucje takie jak KRS mają ograniczyć wpływ innych władz na sądownictwo.