Wyjaśnienie Celem dyskryminacji cenowej jest na ogół uchwycenie nadwyżki rynkowej konsumentów. Nadwyżka ta powstaje, ponieważ na rynku, na którym obowiązuje jedna cena, niektórzy klienci (o bardzo niskiej elastyczności cenowej) byliby gotowi zapłacić więcej niż wynosi jednolita cena rynkowa. Dyskryminacja cenowa przenosi część tej nadwyżki z konsumenta na producenta. Jest to sposób na zwiększenie zysku monopolisty. Na doskonale konkurencyjnym rynku producenci osiągają normalny zysk, ale nie zysk zmonopolizowany, więc nie mogą angażować się w dyskryminację cenową.
Można spierać się, że nadwyżka konsumencka nie musi istnieć, na przykład gdy koszty stałe lub korzyści skali oznaczają, że koszt krańcowy zwiększenia liczby konsumentów jest mniejszy niż zysk krańcowy ze sprzedaży większej ilości produktów. Oznacza to, że pobieranie od niektórych konsumentów opłat mniejszych niż równy udział w kosztach może być korzystne. Przykładem może być szybkie łącze internetowe dzielone przez dwóch konsumentów w jednym budynku;