Współcześnie gwary dialektu mazowieckiego są wypierane przez polszczyznę literacką. Już w latach 60. XX w. Anna Basara określała Mazowsze jako najbardziej wytarty pod względem językowym region Polski, przytaczając również przykłady słabnących cech wymowy gwarowej. Gwary dialektu mazowieckiego są w niektórych środowiskach podtrzymywane jako ważny element lokalnego dziedzictwa kulturowego; publikacje i inicjatywy mające na celu ich promocję są podejmowane m.in. w księstwie łowickimDo takich należą przede wszystkim publikacje Łowickiego Ośrodka Kultury, takie jak Dialekt księstwa łowickiego – wersja dla każdego oraz publikowane w YouTube filmy opowiadające o życiu dawnej wsi księżackiej (Tradycje wielkanocne, Potrawy regionalne) i na KurpiachDialekt kurpiowski jest kultywowany przez Związek Kurpiów, który m.in. wydał kurpiowską wersję Małego Księcia..
Zasięg terytorialny Ze względu na swoiste cechy językowe, do dialektu mazowieckiego zaliczane są następujące gwary: