Przez ponad tysiąc lat formalnym aktem kanonizacyjnym była translacja (przeniesienie) ciała świętego z miejsca pierwotnego pochówku, gdzie został złożony zanim rozwinął się kult, do miejsca bardziej szacownego (osobna kaplica, kościół, najczęściej w pobliżu ołtarza, umieszczenie ciała (relikwii) w relikwiarzu eksponowanym najczęściej w prezbiterium lub na głównej osi kościoła).
Kanonizacje przeprowadzane w formie translacji były w gestii lokalnych biskupów aż do końca XII wieku.
Kanonizacje Stolicy Apostolskiej Błędnie powielane jest sformułowanie, iż pierwsza kanonizacja z udziałem papieża (a właściwie synodu pod przewodnictwem papieża) miała miejsce w 993 roku i dotyczyła św. Udalryka (zm. 973), biskupa Augsburga.
Przyjmuje się, analogicznie do kanonizacji św. Udalryka, że kanonizacja św. Wojciecha przebiegła również przy współudziale papieża (Sylwestra II), ale na to nie ma żadnej wzmianki źródłowej i jest to kwestia jedynie domysłów.