Mrówka żniwiarka (Messor barbarus) – gatunek mrówek o wyspecjalizowanym trybie życia.
Odżywianie Odżywiają się głównie nasionami lnu i innych roślin, których nasiona są wyposażone w ciałka mrówcze (tzw. elajosomy).
Morfologia Mrówki w zależności od pełnionej funkcji różnią się morfologicznie.
Królowa Wielkość od 14 do 18 mm. Jednolicie czarna, z wyjątkiem głowy, która może być czerwonoczarna, błyszcząca.
Samiec Wielkość od 7 do 9 mm. Czarny, porośnięty żółtawymi włoskami.
Robotnice Wśród robotnic występuje polimorfizm kastowy. Wyróżnić można piastunki, zbieraczki i żołnierzy. Wielkość od 3 do 14 mm.
Czarne z czerwonawymi odnóżami i szczękami.
Robotnice major – żołnierze Największe z owadów gatunku. Czarne z wyjątkiem pomarańczowej ogromnej głowy.
Ekologia Mrówka żniwiarka wybiera tereny lekko wilgotne otoczone dużymi ilościami roślinności.
Mrówki żołnierze bronią gniazda m.in. wydzielając specjalny płyn do walki z przeciwnikiem oraz feromony, które powodują napływ kolejnych mrówek typu Major. Królowa gatunku messor barbarus całe życie spędza w oddzielnej komorze ok. 40 cm w głąb ziemi, gniazdo jest zakładane w sposób klasztorny.