Konstantyn Wielki zakazał konkubinatu obok małżeństwa, sam konkubinat nabrał charakteru monogamicznego, przypominając późniejsze małżeństwo morganatyczneKazimierz Kolańczyk Prawo rzymskie (kilka wydań) paragraf 88, Wiesław Litewski Rzymskie prawo prywatne Warszawa 1994 s. 163.. Dzieci urodzone w takim związku były pozamałżeńskie (). Uznanie ich za małżeńskie mogło nastąpić przez małżeństwo rodziców (), o ile było to możliwe, bądź za zezwoleniem cesarza () na wniosek ojca w razie śmierci matki, zaś w razie śmierci ojca na wniosek samego dziecka, o ile ojciec ustanowił je spadkobiercą w tym celu, bądź też z ofertą dla rady miejskiej (), gdy ojciec darował lub zapisywał w testamencie majątek synowi naturalnemu pod warunkiem, że zostanie radnym, córce, jeśli wyjdzie za radnegoKolanczyk, op.cit. paragraf 95; Litewski, op.cit. s. 184..
Konkubinat zarejestrowany W niektórych państwach (Holandia, Belgia, Luksemburg, Francja, Szwecja, Finlandia) ze względów na ich nasilenie istnieje możliwość zarejestrowania konkubinatu, co powoduje podobne skutki prawne, jak ślub (tzn.