Widoczne było zróżnicowanie w zależności od regionu i warsztatu, z którego wywodzą się twórcy.
Architektura tego okresu nabierała coraz wyraźniejszych cech manieryzmu (odejście od wyraźnego przyporządkowania elementów architektonicznych do funkcji konstrukcyjnej, zerwanie z ideą uporządkowania, ładu i harmonii poprzez znaczną dowolność w kompozycji układów widoczną przede wszystkim w ornamentyce o skomplikowanych, bogatych i efektownych zestawieniach). W Polsce wyróżnia się jego trzy odmiany: włoski, obejmujący swoim zasięgiem przede wszystkim południe Polski, jego najbardziej znanym twórcą był Santi Gucci, niderlandzki, obejmujący obszar Pomorza, kalisko-lubelski, którego najbardziej znane przykłady zabytków zachowały się w Kazimierzu Dolnym.
Już w okresie gotyku pojawiły się wyprowadzane ponad dach osłony. Ozdobne formy nadano attykom w północnych Włoszech. W architekturze polskiej detal ten został znacznie rozbudowany i stał się charakterystycznym elementem polskiego renesansu. W miastach przebudowywane były ratusze, we wczesnym okresie renesansu krystalizował się układ kamienicy mieszczańskiej. W XVI wieku, zwłaszcza nad Wisłą, powstał szereg spichlerzy związanych z rosnącym eksportem zboża.