Na terenie kraju powstają nowe rezydencje. Wokół wewnętrznego, arkadowego dziedzińca rozplanowana zostaje zwarta, czworoboczna bryła z basztami na narożach. Przykładowe realizacje z tego okresu to: zamek w Brzegu, przebudowany z gotyckiej warowni w latach 1544–1560 Zamek Królewski w Niepołomicach gotycki zamek myśliwski Kazimierza Wielkiego, rozbudowany przez Zygmunta I i odbudowany po pożarze (w latach 1550–1571) przez Zygmunta Augusta Zamek w Brzeżanach z 1554 r. zamek w Płakowicach w pobliżu Lwówka Śląskiego z lat 1550–1573 zamek w Baranowie Sandomierskim, zbudowany w latach 1591–1606 według projektu Santi Gucciego Zamek w Krasiczynie z lat 1594–1614 W 1555 r. pożar zniszczył gotyckie Sukiennice. Nowy obiekt zaprojektował Giovanni Maria Padovano jako długą (ok. 120,0 m), trójnawową bazylikę z kramami w bocznych, niższych nawach. Budowla otrzymała sklepienie kolebkowe z lunetami. Przy krótszych elewacjach zlokalizowano loggie, a nawę wyższą zwieńczono attyką. Jej arkadowy podział zwieńczony grzebieniem z szeregu wolut stał się wzorem dla wielu późniejszych rozwiązań.