W czasie rozbicia dzielnicowego Pomorze Gdańskie było pod władaniem miejscowego rodu Święców. Pojezierze Chełmińskie należało do Mazowsza i było nękane najazdami Prusów, dlatego książę Konrad I mazowiecki sprowadził w rejon DDW Krzyżaków, którzy podbili nadwiślańskie plemiona.

W 1308 roku zakon krzyżacki dokonał nieprawnego zaboru lewobrzeżnego Pomorza wraz z grodami: Gdańskiem, Tczewem i ŚwieciemMielczarski Stanisław, Dolina Dolnej Wisły w przeszłości, [w:] Dolina Dolnej Wisły, Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Ossolineum, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź 1982, s. 61–79. .. W traktacie pokojowym w Kaliszu (1343 r.) sporna ziemia została uznana za wieczystą jałmużnę ofiarowaną zakonowi przez króla polskiego. Wyrazem znaczenia zaboru Pomorza Gdańskiego dla tworzenia państwa krzyżackiego był fakt przeniesienia w 1309 r. siedziby wielkiego mistrza z Wenecji do Malborka. Budowa zamku krzyżackiego w Malborku, rozpoczęta jeszcze w XIII w., nabrała nowego rozmachu i doprowadziła do powstania całego kompleksu militarno-gospodarczego po obu stronach dolnej Wisły.