Marcjan (Imperator Caesar Flavius Marcianus Augustus, ur. ok. 392, zm. 27 stycznia 457) – cesarz wschodniorzymski panujący w latach 450–457.
Był jednym z wodzów w armii Aspara, magistra militum, czyli głównodowodzącego armii bizantyńskiej, pochodzącego z irańskiego ludu Alanów (stanowiło to istotną przeszkodę w objęciu przez niego tronu). Cesarzem obrano Marcjana, gdy poślubił siostrę poprzednika, Pulcherię, choć było to fikcyjne małżeństwo, a Pulcheria do końca życia pozostała dziewicą.
Jego intronizacja wiązała się z intrygą polityczną zawiązaną przez siostrę poprzedniego cesarza - Pulcherię, oraz generała Aspara. W momencie śmierci Teodozjusza II, cesarz zachodniorzymski Walentynian III prawnie miał zostać następcą tronu wschodniorzymskiego, tym samym ponownie jednocząc Imperium pod jednym cesarzem. Aby tego uniknąć, Pulcheria i Aspar wykreowali i rozpowszechnili historię, jakoby na łożu śmierci to sam Teodozjusz II obrał Marcjana na swojego następcę, mówiąc: Objawione mi zostało, że ty będziesz moim następcą. Dzięki tej historyjce Marcjan zyskiwał niezbędny do przywdziania cesarskiej purpury legitymizm jako namaszczony przez poprzednika następca tronu.