Jeszcze przed szczytem w Mediolanie kanclerz Helmut Kohl oraz prezydent François Mitterrand uzgodnili wspólne stanowisko dotyczące dalszego rozwoju integracji europejskiej. Deklarowali oni gotowość do wspierania procesu prowadzącego w kierunku politycznej unii europejskiej, nawet w sytuacji, gdy nie wszystkie państwa członkowskie podzielałyby te ambicje. Sam sygnał o gotowości do przejęcia inicjatywy wywołał intensyfikację działań dyplomatycznych wśród pozostałych państw Wspólnoty.
W reakcji na te działania swoje propozycje reform przedstawiły m.in. Wielka Brytania oraz Włochy, a państwa Beneluksu również wyrażały zainteresowanie przyspieszeniem prac nad reformami. Stopniowo utrwalało się przekonanie, że głównymi motorami dalszej integracji mogą stać się Niemcy i Francja.
Następnie rozpoczął się intensywny proces negocjacyjny o charakterze wielostronnym. Rząd Republiki Federalnej Niemiec przedstawił partnerom wspólnotowym propozycje reform instytucjonalnych, obejmujące m.in. zwiększenie efektywności procedur decyzyjnych poprzez rozszerzenie stosowania głosowania większościowego w Radzie Ministrów, wzmocnienie roli Parlamentu Europejskiego, ustanowienie mechanizmów realizacji rynku wewnętrznego oraz rozwój współpracy technologicznej.