W 1864 roku Adolf Erik Nordenskiöld wyruszył na trzecią wyprawę – pierwszą, którą sam prowadził. Celem był Spitsbergen i kontynuowanie rozpoczętych tam w 1861 roku prac, polegających na zmapowaniu południowej części grupy wysp oraz zbieranie okazów roślinnych i zwierzęcych. Członkowie wyprawy przeprowadzili także wstępne badania, podobne do tych dokonanych w północnej części grupy wysp podczas drugiej wyprawy, zmierzające do ustalenia szerokości i długości geograficznej części południowej. Wyprawa z 1864 roku przebiegła dobrze, chociaż Nordenskiöld zanotował trudne warunki na Oceanie Arktycznym, kiedy badacze musieli się zmagać z lodem dryfującym.

Po swojej drugiej wyprawie na Spitsbergen Nordenskiöld rozwijał już teorie dotyczące prądów oceanicznych i ich wpływu na lód dryfujący. Zakładał, że przebiegający latem i skierowany na południe ruch dużych mas lodu dryfującego w prądzie między Grenlandią a Spitsbergenem powinien opuścić najbardziej na północ wysunięty obszar morza, który był wolny od lodu późną jesienią. Naukowcy wysuwali wówczas dużą ilość sprzecznych hipotez: jedni uważali, że morze na biegunie północnym powinno być wolne od lodu, zaś drudzy wychodzili z założenia, że powinno być pokryte lodem.