Później św. Tomasz z Akwinu rozważa problem duszy i ciała. Argumentuje za poglądem, wedle którego ciało jest materią człowieka, zaś dusza formą, obalając jednocześnie argumenty przeciw temu stwierdzeniuSumma filozoficzna (Contra Gentiles), Kraków 1930, księga II, 177-186 s.. Polemizuje też między innymi z Averroesem i Avicenną na temat duszy i jej właściwości (np. odrzucając twierdzenie Averroesa, że wszyscy mają jeden umysł bierny)Summa filozoficzna (Contra Gentiles), Kraków 1930, księga II, 188-200 s..
Księga III Św. Tomasz w tej księdze pisze o szczęściu celu człowieka. Po obalenia fałszywych, wedle opinii Świętego, przekonań (np. że celem człowieka jest sława lub bogactwo)Summa filozoficzna (Contra Gentiles), Kraków 1933, księga III, 75 s, 76 s., dowodzi, że prawdziwym celem człowieka jest oglądanie istotny Boga, zaś ten jest osiągalny dopiero po śmierciSumma filozoficzna (Contra Gentiles), Kraków 1933, księga III, 83 s, 117 s.. Rozprawia też o opatrzności Bożej, naturze cudów i różnicy między prawdziwym cudem a sztuczką diabłaSumma filozoficzna (Contra Gentiles), Kraków 1933, księga III, 282 s, 293 s..