Dwoinka zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, meningokok (Neisseria meningitidis) – gatunek Gram-ujemnych bakterii wywołujący zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych oraz posocznicę meningokokową.
Budowa i właściwości Neisseria meningitidis to Gram-ujemne ziarenkowce wielkości 0,6–1,0 μm złączone ze sobą bokami, tworząc pary (dwoinki). Budowa Neisseria meningitidis nie odbiega od budowy innych bakterii Gram-ujemnych – komórka jest otoczona błoną zewnętrzną złożoną z lipidów, białek błony zewnętrznej (OMP) i lipopolisacharydów (LPS). Lipopolisacharyd posiada krótsze łańcuchy niż typowo i jest nazywany lipooligosacharydem (LOS). Na podstawie budowy otoczki wyróżnia się 13 grup serologicznych: A, B, C, D, X, Y, Z, W135, 29E, H, I, K i L, przy czym za 90% zakażeń odpowiadają serotypy A, B, C, Y i W135. Możliwe są szczepy bezotoczkowe i te bardzo rzadko wywołują zakażenia. Choć większość ziarenkowców jest oksydazoujemna, to Neisseria meningitidis jest bakterią oksydazododatnią. Większość tych bakterii wytwarza katalazę. Ponadto cechują się zdolnością do utleniania maltozy i glukozy.