Pod zaborami Zabór austriacki Niwelację przeprowadzono w latach 1873–1895. Punkty I rzędu stabilizowano przeważnie znakami wysokościowymi w formie reperów tabliczkowych, z napisem „Hohen Marke” osadzanymi w trwałych budowlach lub w specjalnych słupach kamiennych. Poziomem punktu wysokościowego był poziom osi otworu w reperze tabliczkowym. Pomiar wykonywano niwelatorami Stampferta oraz drewnianymi łatami rewersyjnymi z jednakowym podziałem po obu stronach, przesuniętych względem siebie o stałą wartość. Niwelację wykonywano metodą pomiaru ze środka, przy maksymalnej długości celowej 60 m. Obserwacje dokonywano w dwu położeniach lunety. Za poziom odniesienia przyjęto średni poziom Morza Adriatyckiego, do którego odniesiono wysokość punktu nawiązania, którym był reper wodowskazu na molo Sartorio w Trieście. Wysokość tego reperu określono jako 3,352 m. Późniejsze wyznaczenia średniego poziomu morza wykazały, że przyjęta wartość była za duża o ok. 9 cm. Błąd średni pomiarów niwelacji precyzyjnej obliczony z różnic dwukrotnej niwelacji, wynosił od ± 2,5 do ± 3mm/km.
Źródło i licencja
Fragment artykułu Wikipedia — Historia wysokościowej osnowy geodezyjnej w Polsce · historia autorów.
Tekst: CC BY-SA 4.0. Wydzielono fragment z dłuższego artykułu.