na głowie para czułków, żuwaczki, szczęki I i szczęki II pary zrośnięte w wargę dolną, oddychające tchawkami.
Budowa Podtyp Eutracheata obejmuje stawonogi typowo lądowe, z których tylko nieliczne przystosowały się do wtórnego życia w wodzie (niektóre nowsze badania wskazują na pierwotnie wodne przystosowania tej grupy). Oddychają za pomocą tchawek (systemu chitynowych rureczek, rozprowadzających tlen z powietrza do wszystkich tkanek). Formy małe mogą nie mieć tchawek – wymiana gazowa u nich odbywa się całą powierzchnią ciała. Nieliczne przeszły do życia w wodzie (głównie wód słodkich, śródlądowych) ale i u tych form narządami oddechowymi są tchawki lub skrzelotchawki (zmodyfikowane tchawki).
W związku z odciążeniem układu krwionośnego z funkcji oddechowych, układ ten u tchawkodysznych jest w znacznym stopniu uproszczony (w stosunku do stojących „niżej": pierścienic). Krew bezbarwnikowa, układ krwionośny otwarty.
Ciało tchawkodysznych składa się z tagm, mniej wyraźnie zaznaczonych u wijów, bardzo wyraźnie u owadów.