Nos jest niewielki. Występują wibryssy, sięgające aż za ucho. Ich barwa zależy od wieku. Ciemne u młodych osobników, jasno-ciemne u prawie dorosłych, u dojrzałych zwierząt robią się jasne. U uchatkowatych występuje rhinarium. Pysk opisuje Webber jako krótki, zakrzywiony do dołu. Wzór zębowy: I C P M = 35.
Małżowina uszna jest duża i wydatna, niekiedy naga, kiedy zwierzę osiąga zaawansowany wiek.
Uchatkowate mają kończyny przekształcone w płetwy. Kończyny przednie są zwykle silne. Webber podkreśla wyróżniające koticzaka niedźwiedziowatego cechy płetw. Górna powierzchnia przedniej płetwy jest naga, ostro odgraniczona od proksymalnej części kończyny porosłej włosem, granica przebiega na nadgarstku. Uchatkowate nie mają zwykle paznokci na przednich płetwach. Tylne płetwy są długie, dłuższe niż u innych uchatkowatych. W przedłużeniu kości paliczków leżą wydłużające płetwę chrząstki. Występują pazury.
Systematyka Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1758 roku szwedzki przyrodnik Karol Linneusz, nadając mu nazwę Phoca ursina.