Pierwsza wojna północna 1563–1570 thumb|300px|Bitwa pod Axtorna (1565) Syn i następca Gustawa I, Eryk XIV (1560–1568), na politykę zewnętrzną położył większy nacisk niż ojciec. Duńskie próby dalszego rozszerzania władztwa na Bałtyku zostały zatrzymane poprzez zajęcie Rewla przez Szwecję w 1561 roku. Rywalizacja z Danią doprowadziła w 1563 roku do wybuchu wojny, nazwanej siedmioletnią wojną północną (1563–1570), której główną przyczyną była walka o panowanie na Bałtyku. Dla Szwecji konflikt ten był próbą rozszerzenia pola manewru na południowy Bałtyk oraz na Sund i Morze Północne. Lubeka związana była w tym czasie sojuszem z Danią.
Dania i Szwecja dysponowały wówczas silnymi flotami i solidną gospodarką. Konflikt w dużej mierze przekształcił się w wojnę morską, gdzie flota szwedzka odnosiła spore sukcesy w starciach z flotą duńską i lubecką. Walki wewnętrzne, które wybuchły w Szwecji w 1568 roku, doprowadziły do abdykacji Eryka XIV, osłabiły szwedzki wysiłek wojenny i wojna nie mogła zakończyć się pełnym sukcesem. Wyczerpanie zaczęła odczuwać także strona duńska i oba państwa zawarły pokój w Szczecinie (1570), który nie pociągnął za sobą żadnych zmian terytorialnych pomiędzy Szwecją i Danią.