Jedynym efektem konferencji pokojowej było zawarcie 12 czerwca 1918 traktatu preliminaryjnego.
Grudzień 1918 – kwiecień 1919
Druga faza wojny rozpoczęła się wraz z wybuchem powstania antyhetmańskiego.
28 listopada 1918 w Kursku utworzono Tymczasowy Robotniczo-Chłopski Rząd Ukrainy, który siłami Armii Czerwonej pod dowództwem Władimira Antonowa-Owsiejenki, Józefa Stalina i Wołodymyra Zatonskiego zaatakował w grudniu 1918 ziemie ukraińskie z kierunku Kurska. 3 stycznia 1919 r. został zajęty CharkówJ. D. Smele, The „Russian” Civil Wars 1916-1926. Ten Years That Shook the World, Hurst&Company, London 2015, , s. 101..
Dyrektoriat URL wysłał do Rady Komisarzy Ludowych RFSRR noty protestacyjne (31 grudnia 1918, 3 stycznia, 4 stycznia, 9 stycznia 1919), jednak nie uzyskał na nie odpowiedzi. Dlatego też 16 stycznia 1919 Dyrektoriat wypowiedział wojnę RFSRR.
Siły ukraińskie składały się w tym czasie z regularnych formacji Korpusu Strzelców Siczowych i Korpusu Zaporoskiego oraz wielu niezdyscyplinowanych formacji ochotniczych, dowodzonych przez samodzielnych atamanów (Nestor Machno, Matwij Hryhorjew, Jewhen Anheł, i inni), którzy często przechodzili na stronę bolszewikówJ. D. Smele, The „Russian” Civil Wars 1916-1926. Ten Years That Shook the World, Hurst&Company, London 2015, , s.