Przyporządkowanie gatunkowe Przyporządkowanie Przygód Simplicissimusa do powieści łotrzykowskiej jest często kwestią sporną. Zarówno budowa, jak i funkcja utworu, która była akcentowana w wielu pismach Grimmelshausena, wykazują również paralele do powieści o podbudowie chrześcijańskiej. Tym samym dzieło dystansuje się częściowo od takich powieści łotrzykowskich jak Dyl Sowizdrzał. Powszechnie uważa się także, że szóstą księgę można poprawnie zinterpretować tylko posługując się wykładnią literalną, alegoryczną, moralną i anagogiczną. Między alegoriami i symbolami Grimmelshausena można znaleźć podług takiego sposobu analizy przesłania nie tylko łotrzykowskie, lecz społeczno i wojenno krytyczne (choć wszystkie te elementy nie wykluczają się wzajemnie). Takie interpretacje odwołują się często do przenośni Grimmelshausena, podług której, wpierw należy osłodzić sobie gorzką pigułkę, nim się ją połknie.
Opera Karl Amadeus Hartmann (1905-1963) napisał w latach 30. antywojenną operę Simplicius Simplicissimus dla orkiestry symfonicznej, z wkładem do libretto jego nauczyciela Hermanna Scherchena. Zaczyna się ona od słów:
"W roku pańskim 1618, w Niemczech żyło 12 milionów ludzi. Potem przyszła wielka wojna…W roku pańskim 1648 tylko 4 miliony ludzi wciąż żyło w Niemczech".