Jarosław Suchoples uzasadniał wszelako sposób przedstawienia wydarzeń wojennych przez Różewicza narastającym napięciem politycznym wynikającym z końca odwilży popaździernikowej: „sytuacja polityczna panująca w kraju uniemożliwiała Różewiczowi i innym polskim filmowcom angażowanie się w projekty związane z przedstawieniem pierwszych tygodni wojny, które nie miały wartości wyłącznie artystycznej”. Joanna Preizner z kolei akcentowała, że choć zauważalna jest idealizacja Polaków jako ludzi „szlachetnych, starających się zachować godność i honor”, Różewicz kładzie nacisk na ich przeciętność i nieprzygotowanie do zaistniałej sytuacji. W obliczu Mirki z trzeciej noweli Polacy są bezradni, co powoduje, że traci ona zaufanie do wszelkich ludzi:
Dziewczyna traci wszystko – całą rodzinę, dom, tożsamość, historię rodziny. Musi udawać kogoś innego, zaprzeczać swojemu pochodzeniu, ukrywać ból, zaprzeczać żałobie po stracie rodziców, by mieć szansę na przetrwanie. Każdy – nie tylko Niemiec... – jest dla niej zagrożeniem, dziewczyna traci wszystkie możliwe punkty oparcia.
Nagrody