Mimo zbiegu tych niezwykłych okoliczności Natan, zwolennik racjonalizmu, nie uważa tego za cud i przekonuje także Rechę o szkodliwości wiary, jakoby ocalił ją anioł.
Natan odnajduje wybawcę córki i mimo niechęci templariusza przekonuje go, by ten złożył wizytę w jego domu i przyjął podziękowania Rechy. Między młodymi zaczyna się rodzić uczucie.
Główny bohater słynie nie tylko ze swego bystrego umysłu, ale i z bogactwa, w związku z tym zostaje wezwany przez Saladyna, który zamierza zaciągnąć u Natana pożyczkę. Władca chce przy okazji wystawić na próbę mądrość Żyda, zadaje mu więc pytanie pułapkę o to, która z trzech religii monoteistycznych jest prawdziwa. Ten odpowiada mu przypowieścią o pierścieniu, której głównym przesłaniem jest równorzędność wszystkich religii, o ile służą one dobru człowieka i rzeczywiście dobro to same czynią. Pod wrażeniem odpowiedzi, Sułtan zamiast o pieniądze prosi Natana o przyjaźń - ku swemu zaskoczeniu zyskuje i jedno, i drugie.