Język koine został również wprowadzony na stałe do praktyki liturgicznej.
Z powodu różnej sytuacji politycznej ziem zamieszkiwanych przez Serbów, na terytorium Patriarchatu Serbskiego w XVIII i XIX wieku obok podległych Patriarchatowi Konstantynopolitańskiemu terenów, powstały także: autonomiczne metropolia czarnogórska (w Czarnogórze), metropolia karłowicka (zrzeszająca prawosławnych Serbów w Austrii, a następnie Austro-Węgrzech) oraz półautonomiczne struktury na ziemiach macedońskich i chorwackich. Metropolia karłowicka i jej duchowieństwo odegrały kluczową rolę w budowaniu świadomości narodowej u prawosławnych Serbów żyjących po wielkiej wędrówce Serbów pod panowaniem habsburskim. Gdy podczas panowania Józefa II tworzono szkoły elementarne, te, w których uczyli się Serbowie, znalazły się pod kontrolą duchowieństwa prawosławnego. Kościół wpajał też Serbom tożsamość zbiorową, opartą na wspomnieniach dawnych walk serbsko-tureckich i pamięci o potędze średniowiecznej SerbiiH. Wereszycki, Pod berłem Habsburgów. Zagadnienia narodowościowe, Wydawnictwo Literackie, Kraków 1975, s. 84-86..