Krąg szkolny, tworzony w znacznej mierze przez dziewczęta pochodzenia żydowskiego, miał wpływ na dalsze kształtowanie się lewicowego światopoglądu Marii Vetulani.
W Tarnowie nawiązała kontakt z organizatorką harcerskiego ruchu żeńskiego, Franciszką Czernecką. Jesienią 1916 reaktywowała I Drużynę im. Emilii Plater. Pełniła w niej rolę przybocznej, w rzeczywistości kierując drużyną. Prowadziła zbiórki, zajęcia z gimnastyki oraz pierwszą na terenie Krakowskiej Chorągwi Harcerek kolonię żeńską w Witowicach Dolnych. W 1918 wraz z towarzyszkami z harcerstwa zaangażowała się w demonstracje patriotyczne przeciwko oddaniu przez Niemcy ziemi chełmskiej Ukrainie, oraz w demonstracje przeciwko brakowi żywności, który spowodowała wojna i kryzys ekonomiczny. Podczas protestów poznała młode robotnice z Warsztatów Kolejowych, z którymi wkrótce potem założyła pierwszą w Polsce żeńską, robotniczą drużynę harcerską w składzie dwóch zastępów.
Udział w walkach o Lwów i ruchu socjalistycznym 200px|thumb|right|Maria Vetulani (z lewej) wraz z mężem Bohdanem de Nisau i synem Witoldem, 1924 Po ukończeniu tarnowskiego Gimnazjum im. Orzeszkowej, w 1918 roku rozpoczęła studia medyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim.