W 1857 roku w sąsiednim Roździeniu rozpoczęła działalność czteroklasowa szkoła ewangelicka (po rozszerzeniu liczby klas do siedmiu przeniesiona do gmachu dzisiejszej Szkoły Podstawowej nr 55 w Katowicach). W latach 1860–1865 przy dzisiejszej ulicy Morawa wzniesiono kolonię robotniczą – familoki dla pracowników hut koncernu Georg von Giesches Erben (kolonia Morawa). Wraz z rozwojem przemysłu szybko wzrastała liczba ludności – w 1855 roku w Szopienicach mieszkało 1006 osób, w 1861 roku było ich 1868, a w 1890 roku, wraz z ludnością kolonii Wilhelmina, Szopienice liczyły 6177 mieszkańców.
thumb|Zalepka dawnej gminy Szopienice
W 1868 roku otwarto stację Szopienice Północne na linii Kolei Prawego Brzegu Odry łączącej Wrocław z Dziedzicami (obecnie Czechowice-Dziedzice) przez Olesno, Tarnowskie Góry, Bytom, Siemianowice i Pszczynę. Dwa lata później został otwarty także przystanek kolejowy Szopienice Południowe na wcześniej już otwartej linii Katowice – Mysłowice / Sosnowiec. W 1900 roku do Szopienic doprowadzono linię tramwajową łączącą Królewską Hutę przez Hajduki (obecnie Chorzów Batory), Katowice i Zawodzie do Mysłowic